TUTAN VAN TUM NIH NAU HRAWHNAK KONG A CHIMMI CU AMAK NGAI

US ram ah nauhrawh um hlah sehlaw ralzaam lak zong a um lo kho men ve. Roe v. Wade nih kum 1973 ah nauhrawh (Abortion) cu Supreme Court ah a rak fehter. Kum 1973 thok in nihin tiangah US ram chungah nauhrawhmi hi million 62 leng an si cang. Kawlram milu nak in an tam deuh. Democratic party nih nauhrawh cu an pom nan Republican party nih an duh ve lo. Atutan thimnak zongah nauhrawh kong le, nu le nu, pa le pa umh kong hi buaipi bikmi ah an i tel ve.

A hleice in Laimi nih kan buaipi. US cozah nih fehtermi nauhrawh kong kan buaipi tluk tein atu cu Laitlang nauhrawh kong zong buaipi ve u sih law a ttha tuk lai ka ti. US democracy uknak cu vawlei cungah a ttha bik le uarbik mi a si ti khawh a si. US ram nih democracy uknak cu kum 250 nawn an kalpi cang. Cucaah, US cozah nih cun a rammi caah a ttha lo tukmi policy le phunghrampi cu an tuah bel lai lo/an chuahpi bel lailo.

Democracy cozah a si bang biaknak zate le miphun kip le mi zapi ca a ttha ding lawng tein an kan hruai ko lai/an kan uk ko lai. Khrihfa cu US ram ah zatuak 65/70 hrawng kan si nan Khrihfa biaknak le cawnpiaknak he a tlak in cozah a kan uk lai lo/a kan hruai lai lo. Phunghrampi le policy te hna zong Bible he a tlak ning in an suai lai lo/an fehter lai lo. A poinak cu Khrihfa nih hehtiah US cozah cu atu le atu kan buai hnawh lengmang ko, an policy le phunghrampi kongah.

Kan duh lomi a um ahcun buaihnawhnak nawl le chimrelnak nawl kan nei ko nan atu kan buaihnawh ninghi cu a luan tuk cang ka ti/kan luan deuh. Khrihfa nih US cozah policy le hruainak kan buaihnawh thawng in nauhrawh (abortion) le neihkhat umh (same-sex marriage) a tlau hlei lo/an hrawk hlei lo. Trump a ttuan lio zongah nau a hrawkmi an um thiamthiam ko i nu le nu, pa le pa zong a ummi an um thotho ko. Sianginn ka kai lioah mirang ka hawipa zonghi kum 2 kan kai tti hnu lawngah (gay) a si ka theih.

Gay cu mah pa hawi he umh a duhmi/mah pa hawi lawng a duhmi kan ti lai cu. Paper a ttial poah ah LGBT kong a buaipi peng. A mui le a sam cu a pa ngai nan. Khrihfa mi kan caah cun kan chungkhar, kan Khrihfa bu, le kan community ah nauhrawh le neihkhat umh kong hi biatak tein aupi in buaipi uh sih law a ttha deuh lai ka ti. US cozah cu a tawkza tein hei buaihnawh ve ding a si ko. Atu cu kan luantuk cang ka ti.

US Laimi lak zongah nauhrawh a tam ngai tiah an chim ka theih ttheu. Mah kong video interview zong a um ko rua kha. Chungkhar, community, le Khrihfa bu kan biapi deuh mah kongah cun. Cozah puhding a si ti lo. US nauhrawh kongah van kal tthan ko u sih law. Mahti lei zong in khuaruat ve u sih law ti ka duhmi cu Democratic party nih nauhrawh an onh ruangah naute nunnak million 62 leng a liam cang ti si. Mah million 62 naute hi rak nung hna seh law US milu hi million 400 nawn an si cang lai i an tamtuk lai caah refugee (ralzaam) hna la lo in a um kho men cu mu.

Naute nunnak million 62 leng an liam ruangah US cozah nih vawlei cung ramkip refugee kumchiar in a lak ti khawh si ve. Aruang cu atu hi US milu cu million 328.2 an si. Naute million 62 leng kha rak nung hna seh law kannih Laimi hna hi US ramah refugee (ralzaam) dirhmun in kan phan kho lo men cu. Mahti ka chim tikah nauhrawh kha ka pom ka ti duhnak a si lo. Mahti lei zonghin khuaruat pah uh sih law kan lungfim deuh hnga ka tibia.

Mah kong he pehtlai in kan Lai phungthluk ah a ummi cu “Arpi ttap na, sanghngar ni na” ti a si. Naute nunnak million 62 leng a liammi caah ngaihchia le lungrawk cu a si nan US ramah refugee dirhmun in a phanmi ram pawl caah cun nihkheknak le lunglawmhnak a rak chuak ve/a rak um ve. Mah belte cu US ram le EU ram pawl nihcun refugee le asylum sokmi bawmh ding le lakding cu an phunghram rengreng in an i ruahchanmi le an i timhmi a si ko, milu he a san lo nan ti ahcun phundang si ve.

Khrihfa mi nih kanmah chungkhar, Khrihfa bu, le community nih sualnak doh kan daithlang ruangah le kan doh khawh lo ruangah US cozah sual puh dih le sual phawt dih cu a dawh lo ka ti/a hman lo ka ti. Chimtawk cu kan chim ve ko lai nan a biapi mi cu kanmah hi kan si ko. Naute nunnak million 62 leng rak liam hna hlah seh law ralzaam dirhmun in US ram kan phan kho lo men ka ti bia. Laitlang nauhrawh zong do ve cang hna u sih. Credit: Van Tum

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*