DR. SALAI NGUN CUNG LIAN KONG FIANG TEIN ALANGHTER CANG

Dr. Salai Ngun Cung Lian Lu Chungah Zeidah A Um Hnga? “If you can’t beat them, Join them,” timi hi Dr. Salai Ngun Cung Lian, CNA/F hlun Thein Sein cozah tang i Myanmar Peace Center a rak ṭuan thawk in tuchun i ralkap State Administration Council (SAC) ruahnak petu tiang a phaktertu a si ti ahcun ka palh tuk lai lo. Amah hrim nih “Kan ral cu an chung ah kan luh i kan tei khawh hna nakding a lam zoh a herh,” ti phun in voi tam ngai a rak chim, a bia in siseh ca in.

Atu cu an chung lawng hmanh si ti lo in Myanmar uknak chuh ding tiang in ruahnak a petu (ramchung thil sining theitu pakhat sin theihmi) a van si cang. Dr. Ngun Cung Lian (NCL) hi 2006 Norway ah a voikhatnak ka rak ton i Vanlian Ceu(Egersund) te inn ah Computer Basic tlawmte khi biaruah pah in a rak ka chimh pah in ka rak theihmi a si. Kuak cawk a ka fial i kan dangh, ka rak ti nain a duh lo caah dollar 5 ca a rak ka pek.

Google ah a min “Ngun Cing Lian” tiah ka ṭial sual le “Ka dua aa, na ka cin ter cu fa nei kho lo ding in.” a rak ka ti le ka rak lau ngai. Mah hnu ah 2019 Yangon ah kan i tong ṭhan. A kong (biography) ka ṭial khawh lai ti tiang in ka zulhdawimi, an ca ka relmi Chinmi kan pale pali-nga lakah amah hi ai tel. 2020 February i Kawlram ka tlun lio zong ah CNF i rengsang pakhat, amah he ai naihniammi he bia kan i ruah i CNF in a chuahnak kong zong tlawmpalte a rak ka chimh.

February 18, 2021 tiang kha Messenger in ca kan i kua, interview tuah ding le a dirhmun hlat ah. Asinain Feb. 19 i Ralkap SAC ruahnak petu mincazin ah a vun i tel ka hmuh le cangka “Mah hi na fehter maw?” tiah ka halmi a ka lehti lo caah thawng fiang a si, amah zong nih a cohlan tiin ka rak i leh. Feb. 20, ah Irrawaddy nih fiang ngaiin a vun ṭial cang fawn. Dr. Ngun Cung Lian mawhchiatnak le sualphawtnak hi kanmah Chinmi nakin Kawlmi sinah a fakdeuh i tuk a sum khun.

A tuanbia kan zoh tikah an mawh lo, nan mawh lo, kan mawh lo. Chinmi a si, dohthlennak a rak tuah vemi a si, USA ah PhD a lak i American a si cangmi pa nih Myanmar cozah sin in uknak a chuttu ralkap SAC ruahnak petu ah a vun cang. Uknak la ding in ruahnak a petu lila zong a si rak kho men tiah thukdeuh a purtu hna nih an ruah fawn. Zeidah a thluak ah um hnga? Amah lawng si lo, ruahnak petu lak i ralkap si lomi paoh khi PhD. le ram le miphun ca i rianṭuan bal lawngte an si.

An chanchung i an tuah khawh ding a si lo hmanh ah zeidah an i timhmi a si hnga? Phunghram lei thiamsang pakhat dirhmun in Myanmar 2008 phunghram kong a chim tawnmi ka ngaih tawn tikah NLD cozah nih an i lak awk a ṭhami thil a tamngai tiin ka ruah tawnmi hi a tlawm lo. Cu tikah NLD a sawiseltu bik pakhat bantuk in hmuhmi a si. NLD Cozah hi a duh hna lo ruang ah a sawisel (Critize) hna si lo, cun ralkap a dirkamh tuk hna caah a si lo tiah ka ruah. 2008 phunghram cohlang in thimnak ah a lut i Democracy cozah cu sawisel (critize) phung a si.

Cu ti a si ne ah zeiruangah dah ralkap a sawisel ve ne lo, 2008 phunghram hi a ṭhat lonak a chim ne lo, ti a si. A tawinak cun 2008 phunghram hi a lungtling ve lo. Asinain fimthiam (expert) pakhat dirhmun in bia a chimmi a si tiin ka zoh piak. Amah cu chim lo cu phunghram cohlang in thimnak ah ai cuhmi pawl an um ko cu teh. Zei cozah hmanh nih ralkap 25% hi Hluttaw in an hlonh kho hna lo timi hi nangmah keimah zong kan i fiang tuk ko. Tlawmte ralkap thinhunter le an duhning loin rian ṭuan ahcun zeidah a cang timi fiang tuk in kan hmuh.

Expert pakhat bantuk in bia a chim tikah kan huatmi ralkap lawng kha kan hmuh piak tawnmi a si tiah ka ruah. Fiang tein a chim tawn, ralkap an thinhunter awk ṭhat loning. A cung bia ka chim tikah hin Dr. Ngun Cung Lian ka dirkamhnak a si lo, ka zohnak leikap in ka hmuhning tu a si. Hluttaw in le NCA/panglong conference in phunghrampi hi an remh kho lai lo timi cu kan ruah ciomi a si. Ralkap he ai naihniammi nih a theih lai.

Cutikah Myanmar rammi vialte nih thlen kan duhmi 2008 phunghram hi zeitindah kan thlen khawh lai timi ruat lo in a um lai ka zumh lo. UEC chairman nih ralkap uknak laknak a ruang a ttialning kha zumh a har tuk, zeica tiah Hluttaw ah ralkap 25% chung in 1% nih phunghram remh ding vote an pek ahcun ai remh kho men lai, nain ralkap lutlai kaakipin nih an cohlang hlei lai lo.Uknak an lak tthiamthiam lai.

A zei ti lei paoh in 2008 phunghram ning in ralkap nih zeitik paoh ah uknak an lak khawh. Hluttaw nih a kham kho lo. Ka biahram ah ka kir lai, “Na tei hna lo a si ahcun, an sin ah i fonh,” ti a si, mirangca khi. A sullam cu ralchan in na tei khawh hna lo ahcun an sin ah i fonh law an pur khawh nakding ah, ṭuangṭuan bang vacawl ti khi a sawh. Mah bia hi 1930 kum hrawng i hmuh hmasami political phungthluk pakhat a si.

An chung ah luh i caan saupi chung caan rem kawl in a herhning in rianttuan i phur hna, hrawh hna kha a si. Hmutinh belte thlau lo a biapi tuk. Cu a tlamtlin hlan lo cu a rak hruaimi, a rak dirpimi thil/minung le a miphun hna nih heh an mawhchiat, an sawi, chiat an ser, an ral ko lai. Cu vialte cu a theih ko. Raithawinak tu ai thim. Dr. Ngun Cung Lian lungput a si ka ti lo, biafang ka fianhmi a si.

Hi kan miphun hawi, Dr. Salai Ngun Cung Lian luchung, a thluak ahhin zeidah a um hnga? A lungput zong tampi kan thei lo kho men, nan theih khawh men, sihmanhselaw, a luchung ah zeidah a um hnga? Hmanthlak kan hmuhmi kan i palh sual kho. 2008 Phunghrampi thlen khawh nakding cu ralkap nih an hrawh lawng hi a si. Atu ah an hrawk lo nain hramhram in uknak an lakcang caah mipi tampi nih an thah cang. An doh cang. An duh bak ti lo, a ruang cu zeitik paoh ah ralkap nih uknak lak khawhmi phunghram a si caah a si.

Cucu a lungkhong tukmi ralkap nih uknak an lak hi a lam pakhat a si. Dr. Ngun Cung Lian ralkap ruahnak petu a si theih hlan ah ka rak ṭial cang kha, Min Aung Hlaing nih uknak a lakmi a ṭha tuk, tiah. Tu chun ah NLD nih ca an chuah, “2008 phunghram hi ralkap nih thlen le remh kan duh lo, NLD nih remh ding kan rian ah kan i chiahmi a si.” an ti. Khuaruahhar khi a si. Zeitik hmanh ah NLD nih an remh khawh lo ding a si, a remh kho ding cu ramchung mipi nan si.

A ralaimi techin tiang zalonnak ding caah raithawinak um lo in a ngah lo, thisen a luang ko lai, nunnak a liam ko lai, nain kan dir onh peng hna a si ahcun phunghram thar le democracy uknak cu kan ser khawh lai. Dr. Ngun Cung Lian luchung ah zeidah a um timi ka thei lo. Cucaah ka hmuh khawhmi cu ralkap khawngsii ruahnak petu i ai telmi hi a si le fakpi in ka mawhchiat ve. International nih Sanction an tuah ding ah ka ti khawh chung in kai zuam ve lai.

Cun Chin miphun a simi Dr. Ngun Cung Lian hi Faro sin a phan cang, a pa zong pastor a si, zumhmi a ngeimi a si, zeibantuk in zumhnak le ramrian a thleidan ka hngal lo. Kan ruah loning piin Myanmar thlennak a chuahpi khomi ruahnak petu a si khawh nakding ah Khrifa vialte nih kan mawhchiat bu in a caah fakpi in thla kan cam piak kho lai maw? Zeitluk indah kan zumhnak a ṭhawn? Shan pawl nih Dr. Yin Yin Nwe an tuah bantuk khi a ṭhatnak zeihmanh um lo. Catialtu: Si Bawi Mang Lian

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*